Mensenrechten en kwetsbare groepen

Bepaalde bevolkingsgroepen zijn om economische, sociale, politieke of historische redenen bijzonder kwetsbaar voor schendingen van de mensenrechten. Daarom zorgt het internationaal recht ervoor dat zij specifieke bescherming krijgen. 

Wat zijn mijn rechten?

De bescherming van de mensenrechten vereist dat rechten worden vastgelegd die voor iedereen gelden, maar ook dat men zich bewust is van het feit dat het voor sommigen in de praktijk moeilijker zal zijn om deze rechten te doen naleven dan voor anderen: kinderen, personen met een handicap, vrouwen... ze behoren tot kwetsbare groepen wiens rechten nog beter moeten beschermd worden. 

Verschillende internationale verdragen en conventies zorgen voor deze bescherming. Of een groep als bijzonder kwetsbaar kan worden beschouwd, hangt af van een aantal factoren: een bepaalde sociale en politieke omgeving, de gemeenschappelijke ervaringen van de groep, en de schade die de groep ondervindt als gevolg van het feit dat hij tot die groep behoort.

Zo is er het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen (CEDAW), waarin onder meer het recht van vrouwen op gelijkheid in onderwijs, werkgelegenheid en economische en sociale activiteiten wordt bevestigd. Of het Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap, dat een aantal specifieke rechten voor mensen met een handicap vastlegt - het recht om in een open omgeving te leven in plaats van in gesloten instellingen, het recht op inclusief onderwijs, het recht op redelijke aanpassingen, …. De rechten van kinderen worden ook specifiek beschermd door het Internationaal Verdrag inzake de rechten van het kind, dat kinderen onder meer het recht op inspraak en bescherming tegen geweld geeft. 

Wat doet het FIRM?

Het FIRM heeft een residuele bevoegdheid, wat betekent dat het bevoegd is voor onderwerpen waar geen enkele andere federale mensenrechteninstantie bevoegd voor is. Verscheidene kwetsbare groepen hebben geen federale instelling die zich met hen bezighoudt: ouderen, kinderen, slachtoffers van mensenrechtenschendingen, journalisten, …. Het FIRM werkt daarom aan specifieke aanbevelingen om de bescherming van de mensenrechten van deze kwetsbare groepen te verbeteren

Wat doen andere instanties?

In België zijn er verschillende instellingen die de mensenrechten van kwetsbare groepen beschermen:

  • Unia, het Interfederaal Centrum voor Gelijke Kansen, voor de bescherming van personen met een handicap en slachtoffers van rassendiscriminatie. 
  • Het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen voor CEDAW.
  • Myria voor de bescherming van de rechten van vreemdelingen en de bestrijding van mensenhandel. 
  • De Délégué général des droits de l'enfant en het Kinderrechtencommissariaat zien toe op de naleving van de rechten van het kind voor de bevoegdheden van de Gemeenschappen en Gewesten (met uitzondering van de Duitstalige Gemeenschap en het Brusselse Gewest). 
  • Mensen die te maken hebben met armoede en bestaansonzekerheid kunnen rekenen op het Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting. 
naar boven